|
|
|
| ||
|
||
23-05-2007, 21:15
|
#1 | |
|
Buzdan hayatlar...Buzdan hayatlar...Etiket: Buzdan hayatlar... izle, Buzdan hayatlar... indir, Buzdan hayatlar... nedir.  Yazı: Jennifer Steinberg Holland Fotoğraflar: Paul Nicklen Kuzey Buz Denizi'nde Kanada Havzası'nı araştırmak isteyen bilim insanlarının aşması gereken güçlüklerden biri ulaşım. Veri elde etmek ise bir diğer güçlük.Mary–Louise Timmermans kaptan köşkünde yerinde duramıyor. Hesap makinesine rakamlar giriyor, dizüstü bilgisayarındaki verileri kontrol ediyor. Suya demirlenecek ve kimi küçük kimi büyük bir dizi aletten oluşan üç kilometre uzunluğundaki dikey bir örnekleme şamandırasını hazırlayan teknisyen ve işçileri buradan denetliyor. Cihaz burada iki yıl kalacak ve her şey yolunda giderse sıcaklık, akıntılar, buz kalınlığı ve hareketleri konusunda paha biçilmez bilgiler sağlayacağı gibi Mary–Louise için de bir araştırma raporu anlamına gelecek. Kanadalı genç bilimci, “Bu cihaz 20 yıllık maaşım değerinde” diye homurdanıyor. Aşağıda,vincin kolu çeşitli aletleri almak için gürültüyle geminin ambarına dalıp çıkıyor. Mary–Louise olan biteni bir uçak gemisinin hava trafik kontrolörü gibi yürütüyor; talimatları telsizle aşağıya ulaşıyor. Her parçanın belirli bir derinlikte olması şart; yoksa proje fiyaskoyla sonuçlanabilir. Üstelik cihazı bir bütün olarak hareket ettirmek güç ve tel de son derece narin.Mary–Louise, “Ne kadar dikkat etsek de yetersiz” diyor. “Her şeyi bir arada tutan sicim, diş ipi gibi. Bir yere takılmamalı ve kendi çevresinde dönmemeli.”Sonra da, sanki bunu söylemesini bekliyormuş gibi, telsiz aşağıdan gelen endişeli bir sesle canlanıyor. Şamandıranın Kevlar'dan yapılmış palamarı incelmiş ve her an kopabilir. “Teli sağlama almak için birinin suya girmesi gerekiyor, yoksa kopup gidecek!” diye bağırıyor birisi. Mary–Louise anında ortadan kayboluyor. Üç katı uçarcasına inerek kopmak üzere olan teli güven altına almaya çalışan ekibin yanına gidiyor. Diğerleri hasar gören bölümü onarmak üzere bir ek hazırlamaya koşuyor. Bu arada koyu birer kahve içiliyor ve tel onarılıyor.Ekip işe başladıktan 13 saat sonra palamarın çapası spiral çizerek okyanus tabanına inerken, şamandıranın ucu –son turuncu duba– ve sıra sıra alet hızla suyun altına çekiliyor. İş tamamlandı; güverteden tezahüratlar yükseliyor. Alan teknisyeni Doug Sieberg bir madeni parayı suda taş kaydırır gibi kaydırıyor –deniz tanrısına verilen bir kurban, diye de açıklıyor. İşin başında da aynısını yapmıştı. Zaferle yumruğunu havaya kaldırıyor. “Bizler için,” diyor, “bundan iyisi can sağlığı.” Ayaklarını sürüyerek mutluluk içinde dans ediyor. Kıyıya Yanaşmış Gemi Kuzey Buz Denizi'ndeki Kanada Havzası'nda çalışan bilimciler Kanada buzkıranı Louis St-Laurent'dan indikten sonra, devasa bir "çokyıllık buz" kütlesi -her geçen yıl yaz dönemlerinde eriyen kalın buz tabakası- üstünde ilk adımlarını atarken. Ekip, gemideki üç haftalık görevleri sırasında donmuş deniz, su sütunu ve çamurlu havza tabanının fiziksel, kimyasal ve biyolojik yapısına ilişkin veriler topladı.  Çok Soğuk Buz çekirdekleri Kuzey Kutup canlılarına ilgi duyan bilimcilere bir yaşam dilimi sunar. Alaska Fairbanks Üniversitesi'nden Rolf Gradinger ve Bodil Bluhm çokyıllık buzdan sondajla alınmış böyle bir örneği inceliyorlar. Çekirdekteki renk tortu ve mikroskobik bitkiler bulunduğu izlenimi veriyordu, ancak bilimciler her ikisinden de çok az kanıt buldu. Bu durum beklenen bir şeye, Kuzey Kutup Bölgesi'nde yazın üretkenliğin düşük olduğuna işaret ediyordu.  Buzun Altındakiler Yüzeyin altı metre altındaki buzdan elin avucuna çekilen dalgıç Wayne Smith, Kuzey Buz Denizi'ndeki çokyıllık bir buz kütlesinin katmanlarını aydınlatıyor. Bakterilerden kabuklulara ve Arktik morinasına kadar birçok değişik deniz canlısını barındıran bu kalın kütleler gezgin bir yapı da taşır ve kendilerine şekil veren rüzgâr ve dalgaların etkisiyle sürüklenirler.  Buzlar Çözülürken Buzun çözüldüğü yerlerde su birikintileri oluşur. Kuzey Kutup Bölgesi'nde yazla birlikte buz kütleleri üstünde parıltılar saçan bu birikintiler, güneşin etkisini gösterdiğini kanıtlar. Son yıllarda Kuzey Kutup Bölgesi'nde daha yüksek sıcaklıklar erimeyi artırdı. Erime kendi kendini besleyen bir süreç: Daha fazla suyun açığa çıkması çözülmeyi hızlandırıyor. İklim değişikliklerinin doğuracağı sonuçlar tartışılıyor olsa da, kutup ayılarından kutup mikroorganizmalarına kadar buza bağımlı canlıların bu değişimden etkileneceğine kuşku yok.  Deniz Işıkları Denizden çıkmış, havai fişeği andıran beş santim boyundaki bir tür taraklı medüz (Mertensia ovum) parıldıyor. Bu renklenme ışığın canlının tüylerine çarpıp kırılmasından kaynaklanıyor. Çoğu medüzün tersine bu taraklı medüzün yakıcı hücreleri yok; avını uzun ve yapışkan dokunaçlarla kapıyor. Biyologlar Kanada Havzası'nın yüzey sularında yaşayan bu küçük doğa harikalarından bol miktarda buldu.  Çamura Bulaşmak Yaşam izleri bulmak üzere okyanus tabanından alınmış çamuru incelemek için bir ekip kuran Alman ekolog Bodil Bluhm, "Meraklı çocuklara benziyorduk" diyor. Örneklerden alınan ufak deniz kabukluları, solucanlar ve kabuklar, hakkında çok az şey bilinen Kanada Havzası'nda şimdi veya geçmişte hangi canlıların yaşadığına ilişkin kanıtlar sunuyor. "Islak ve donmuş ellere, ağrıyan sırtlara ve çamur bulaşmış yüzlere rağmen araştırılmamış olanı araştırmayı seviyorum" diye belirtiyor Bluhm.  Bunu Biliyor muydunuz? Kuzey ve Güney kutuplarındaki buz kütleleri eriyor. Peki, küresel deniz seviyesi açısından bunun anlamı ne? Sadece Kuzey Buz Denizi'nin seviyesinden söz ediliyorsa, belki de hiç anlamı yok. Çünkü buradaki buz kütleleri zaten okyanus üstünde yüzüyor; bunların erimesi dünya denizlerinin seviyesinin yükselmesine yol açmayacaktır. Ne var ki, Antarktika'yı kaplayan buz veya dünyanın çeşitli yerlerindeki buzullar ve buz levhaları için aynı şey geçerli değil. Bu buz türleri karada oldukları için küresel deniz seviyesini yükseltecektir ve bunların erimesiyle ortaya çıkan sular okyanuslara eklenecektir. Alice J. Dunn |
|
18-06-2008, 21:50
|
#2 |
|
|
Etiket: izle, indir, nedir. çok güzel saolasın
|
 |
| Konuyu 1 kişi dikizliyor. Bu kişilerden 0 tanesi bizden, 1 tanesi tanrı misafiri. | |
| Konu Seçenekleri | |
| Modları Göster | |
Okuduğunuz Konuya Benzer Konular
|
||||
| Konu | Konuyu Açan | Forum | Cevaplar | Son Mesaj |
| Buzdan neler yapmışlar yav... | mamuli | Resimler genel | 9 | 16-01-2008 16:29 |
| 2 liralık hayatlar | papatyantatlı | Hayat üzerine herşey | 3 | 05-01-2008 02:58 |
| 5 YTL'lik trajik hayatlar | ötüken | Türkiyeden haberler | 1 | 23-05-2007 22:31 |
| Ödünç hayatlar | papatyantatlı | Hayat üzerine herşey | 4 | 18-05-2007 19:15 |
| Forum yazılımı ve sürümü | Destekleyenler ve desteklediklerimiz |
Normal Mod
